افکارنیوز: صداهايي از بوق و اگزوز خودروها گرفته تا صداهاي متفاوت ضبط صوت خودروها و البته ويراژ متورسواران بر روي اعصاب شهروندان؛آلودگي صوتي يكي از مشكلات هميشگي شهروندان در زندگي در شهرها و كلانشهرهايي چون تهران بوده كه با وجود هشدار هاي فراوان مسوولان و كارشناسان هنوز اقدام جدي براي كاهش اثرات اين آلودگي نشده است.
آلودگی صوتی در تهران به حد بحرانی رسیده است و بدنبال آن اثرات روحی و روانی بر روی بزرگسالان و به ویژه نوزادان و اختلال در مکالمات روزمره، پایتخت نشینان را تهدید می کند این مدعا را مشاور محیط زیست شهردار تهران مطرح می کند.
این بحران در حالی مطرح می شود که حداقل در یک دهه اخیر بارها از سوی مسوولان و کارشناسان مطرح شده اما اقدام عملی برای کاهش آن صورت نگرفته است.
یکی از آلوده ترین مناطق تهران از لحاظ الودگی صوتی منطقه مهرآباد است که به گفته محمد هادی حیدرزاده با وجود کاهش پروازهای فرودگاه مهرآباد همچنان این منطقه آلوده است.
وی با اشاره به اینکه اکثر فرودگاههای دنیا مجهز به سیستم نویز مونیتورینگ هستند و آلودگی صوتی هواپیماهایی که در آنها فرود می آیند را به صورت آنلاین اندازه گیری می کنند، می گوید: این هواپیماها در صورت ایجاد آلودگی صوتی بیش از حد مجاز جریمه می شوند و در برخی فرودگاهها نیز به آنها اجازه فرود داده نمی شود که این سیستم در فرودگاه مهرآباد وجود ندارد.
وی می افزاید: بررسی انجام شده نشان می دهد وضعیت آلودگی صوتی مناطق اطراف فرودگاه مهرآباد همچون تهرانسر بحرانی است. همچنین یک مرکز درمانی در این منطقه نیز در زیر خط پروازی قرار دارد.
مشاور محیط زیست شهردار تهران با تاکید بر اینکه تکنولوژی هواپیماها در کشور قدیمی است، می افزاید: بهترین راهکار با توجه به اینکه استاندارد آلودگی صوتی در شب ۱۰ دسیبل کمتر از روز است، انتقال پروازهای شب فرودگاه مهرآباد به امام خمینی(ره) است.
آلودگی صوتی صدای ناخواسته یا صدایی با مدت زمان، شدت یا کیفیت دیگری است که سبب آسیب جسمی یا روانی به انسان می شود، واحد اندازه گیری صوت دسی بل(dB) است که یک مقیاس لگاریتمی است.
هر ۱۰دسی بل افزایش نشانگر ۲ برابر شدن تراز صوت است، واحد دسی بل در شبکه وزنی dBA بر فرکانس هایی که گوش انسان به آنها حساس است و بخوبی با ادراک انسان از بلندی صوت ارتباط دارد، تاکید می کند. ترازهای معمولی صوت از ۳۰ تا ۹۰ دسی بل است اما اکنون بنابر آمارهای ارائه شده از سوی شهرداری تهران این میزان بیش از استاندارد است
هشت میلیون نفر جمعیت ساکن و ۱۳ میلیون جمعیت سیار، سه میلیون و ۸۰۰ هزار دستگاه خودرو و سه میلیون دستگاه موتورسیکلت، ساعت ها ترافیک شهری و رعایت نشدن حقوق شهروندی همه و همه تهران را به منبع پر توان آلودگی صوتی تبدیل کرده است.
منابع آلودگی صوتی در شهر بسیار متنوع هستند و در شهرها می‌توان آنها را به ۲ دسته داخلی و خارجی تقسیم کرد.
منابع خارجی صدای محیط کار، مکان‌های خاص نظیر مجاورت فرودگاه‌ها، صدای بوق خودرو، ضبط یا رادیوی وسایل نقلیه، ترمز ناگهانی، تصادفات، صدای اگزوزها، اورژانس، آژیرهای خطر، دزدگیر، ساخت و ساز، ماشین آلات صنعتی، خودروهای باری و … را شامل می‌شود.
منابع داخلی آلودگی صوتی نیز بسته به نوع زندگی و رفتارهای افراد عواملی همچون صدای تلویزیون، رادیو، جاروبرقی، وسایل برقی نظیر مخلوط ‌کن و چرخ گوشت، سیستم‌های تهویه و… را در بر می‌گیرد.
علاوه بر آن صداهای ناگهانی و بلند که از منابع انسانی ناشی می‌شود، نوعی آلودگی صوتی محسوب می‌شود که گاهی زیان آن از سایر منابع شهری بیشتر است.
در تهران خودروها منبع اصلی و عمومی آلودگی صوتی هستند که در کنار مسائلی نظیر حجم بالای ترافیک ساکن، عدم تفکیک کاربری‌ها، تردد خودروهای باری، رعایت نکردن الگوهای مناسب رانندگی، وجود کارگاه ‌های صنعتی پراکنده، تردد خودروهای فرسوده و موتورسیکلت‌ها وجود فرودگاه‌ و راه‌آهن وضعیت را در بیشتر نقاط بحرانی کرده و از حد استانداردهای جهانی فراتر ‌برده است. بطوری که کارشناسان داخلی معتقدند این شهر رتبه اول را در ایران به خود اختصاص می‌دهد و احتمالا یکی از آلوده‌ترین شهرهای دنیا در حوزه آلودگی صوتی محسوب می‌شود.
با آنکه تهران یکی از آلوده ترین شهرها در زمینه آلودگی صوتی است اما در همین شهر بزرگ نیز مناطق مختلف آلودگی های متفاوتی دارند که به گفته رشیدی مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران منطقه شش به عنوان مرکز پایتخت دارای سطح آلودگی بیشتری است.
وی می گوید: نتایج جدیدترین بررسی ها نشان می دهد منطقه ۶ از لحاظ آلودگی صوتی در صدر مناطق دیگر قرار دارد و پس از این منطقه به ترتیب مناطق ۱۰،۱۱، ۱۲،۷، ۱۳،۳، ۱۹،۱۸ و ۲ پر سر و صداترین مناطق پایتخت هستند.
رشیدی با بیان اینکه این مطالعات با توجه به تعداد و سرعت خودروها در این مناطق، مقدار کیلومتر پیمایش خودروها و توزیع نوع آنها، در هر منطقه و میزان اتوبانهای موجود صورت گرفته است، گفت: کاهش آلودگی صوتی به منظور بالا بردن سطح کیفی زندگی و کم کردن اثرات آن بر سلامت شهروندان، بعنوان یکی از معضلات زیست محیطی شهر تهران، است که بدین لحاظ شرکت کنترل کیفیت هوا پروژه های تهیه و تدوین ترازهای آلودگی صوتی شهر تهران را به تفکیک مناطق آغاز کرده است.
به گفته وی تاکنون مناطق ۷،۱۲، ۶،۹، ۱۰ و ۱۱ به اتمام رسیده و بررسی آلودگی مناطق ۳،۲و یک نیز در دستورکار است.
مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوا با اشاره به اینکه کشورهای پیشرفته دنیا جهت اجرا و ساخت اتوبان ها و مناطق حساس به سر و صدا مانند مدارس و بیمارستانها از نقشه های صوتی استفاده می کنند، می گوید: براساس قوانین اتحادیه اروپا، تا پایان سال جاری میلادی باید تمام شهرهای دارای جمعیتی بالغ بر ۲۵۰ هزار نفر، جاده هایی با میزان تردد بیش از ۶ میلیون خودرو در سال، ریلهای قطار با تردد بیش از ۶۰ هزار قطار در سال و فرودگاه هایی با بیش از ۵۰ هزار پرواز در سال نقشه های صوتی داشته باشند و تا سال ۲۰۰۸ باید در طرحهای تفصیلی خود این نقشه ها را در جهت کاهش آلودگی صوتی استفاده کنند.
وی می افزاید: این نقشه ها هر ۵ سال تکرار می شود و در سال ۲۰۱۲ میلادی باید برای مناطقی با جمعیت بالای ۱۰۰ هزار نفر نیز چنین نقشه هایی داشته باشند.
رشیدی با اشاره به اینکه آلودگی صوتی در منطقه ۶ بسیار بالاست، تاکید می کند: ۴۷۰ مرکز آموزشی و ۱۳۸ مرکز درمانی در این منطقه در معرض آلودگی صوتی قرار دارند.
مقابله با آلودگی صوتی امروزه یکی از اولویت های اصلی مدیریت مدرن شهری محسوب می‌شود و تمجید استانداردهای الزام‌آور قانونی و حقوقی برای آن در سطوح منطقه‌ای، ملی و بین‌المللی رواج بسیار دارد.
استانداردهای اتحادیه اروپایی تهیه نقشه‌های صوتی را برای مناطق و کاربری‌های مختلف شهری و صنعتی کشورهای عضو الزامی می‌کند و بالطبع این نقشه‌ها فقط برای موجود بودن تهیه و تدوین نمی‌شوند.
نقشه‌های صوتی گام اول هستند و تعیین می‌کنند چه مقدار آلودگی صوتی داریم و قرار است از کجا به کجا برسیم تا راهکارهای مقابله با آن شکل بگیرد.
با این آلودگی ها شهرداری تهران به فکر افتاده است با ایجاد دیوار صوتی از تبعات ناشی از آن کم کند.
دیواره‌های صوتی در بزرگراه‌ها و معابر، عایق‌بندی دیوار واحدهای مسکونی و صنعتی، استفاده از مواد جاذب صوت در سازه‌های شهری و پنجره‌ها و درهای منازل، استفاده از شیشه‌های دوجداره در معماری ساختمان‌ها، رعایت فاصله قانونی مکان‌های مسکونی از منابع تولید آلودگی‌ صوتی نظیر معابر پرتردد از جمله راهکارهای کنترل آلودگی های صوتی در شهر به شمار می رود.
رشیدی در این باره می گوید: برای نخستین‌بار در کشور با هدف جلوگیری از انتشار آلودگی صوتی در مناطق مسکونی حفظ سلامت شهروندان ساکن در حریم بزرگراه‌ها، دیوار صوتی شفاف در بزرگراه چمران در حال احداثاست.
وی اظهار می دارد: نصب دیوارهای صوتی از جمله مهمترین راهکارها در کنترل و کاهش آلودگی صوتی هستند و با نصب این دیوارها تا ۷۵ درصد از آلودگی صوتی منازل اطراف کاسته می‌شود. وی با بیان اینکه تمام مطالعات نصب اولین دیوار صوتی شفاف استاندارد کشور در بزرگراه چمران توسط شرکت کنترل کیفیت هوا انجام شده است ضمن قدردانی از همکاری شهرداری منطقه ۲ در اجرای این پروژه می افزاید: بودجه مورد نیاز اجرای این طرح توسط شهرداری منطقه ۲ تأمین شده است که می‌تواند در کاهش آلودگی صوتی در مناطق مسکونی این محدوده شده و گامی در راستای حفظ سلامت شهروندان ساکن محدوده باشد. رشیدی در ادامه آلودگی صوتی را یکی از مخربترین آلاینده‌های زیست محیطی دانسته و می گوید: کاهش قدرت شنوایی، افزایش فشار خون، ضعف سیستم ایمنی، تغییر در عملکرد عدد درون ریز، کاهش قدرت یادگیری در کودکان و کاهش بازدهی فکری و جسمی از جمله پیامدهای مهم و جبران ناپذیر این آلودگی است که به واسطه عادت پذیری غلط نسبت به صدا از آنها غافلیم.