گروه اجتماعی- در طول این سال ها متاسفانه 119 محیط بان در برخورد با شکارچیان غیر مجاز جان خود را از دست داده و 360 نفر نیز با صدمات ناشی از برخورد با شکارچیان دست و پنجه نرم می کنند.

به گزارش افکارنیوز، برای درک بهتر وضعیت زندگی و مشکلات محیط بانان باید دید که اصطلاح «محیط بان» به چه کسی اطلاق می شود؟

محیط‌ بانان افرادی هستند که تحت استخدام سازمان حفاظت محیط زیست به امور حفاظت و کنترل عرصه‌های طبیعی و حیات وحش کشور مشغول هستند و از نظر قوانین استخدامی، کارمند دولتی محسوب می‌شوند اما باتوجه به شرایط کاری؛ وضعیتی شبیه نیروهای انتظامی یا شبه نظامی دارند.

 

تاریخچه محیط بانی

نخستین احکام قانونی در زمینه شکار در تاریخ ۱۸ اردیبهشت ۱۳۰۷ تدوین و تصویب شده‌ است و در ۱۴ اسفند ۱۳۳۵ مقررات مستقل و جامعی در زمینه حفاظت از حیات وحش به تصویب مجلس وقت رسید و کانون شکار و صید تشکیل شد که اعضای آن را تعدادی از افراد علاقه‌مند به شکار و صید تشکیل می‌دادند که به منظور اجرای قوانین تدوین شده؛ وزیر کشور و رئیس ستاد ارتش وقت نیز به عضویت این کانون در آمدند.

در تاریخ  ۱۶ خرداد سال ۱۳۴۶ سازمان شکاربانی و نظارت بر صید، جایگزین کانون شکار شد و این سازمان به صورت رسمی به عنوان یک دستگاه مستقل دولتی فعالیت خود را با آموزش شکاربانان در سطح کشورآغاز و مناطق را نیز به عنوان پارک وحش مورد حفاظت قرار داد.

 در سال ۱۳۵۰ با مطرح شدن مسائل زیست محیطی در سطح جهان، این سازمان با تغییر عنوان به نام سازمان حفاظت محیط زیست، عهده‌دار مسایل محیط‌ زیست کشور شد و همکاری خود را با سازمان‌های بین المللی ادامه داد. سازمان حفاظت محیط زیست طبق استانداردهای بین المللی مناطقی را تحت عنوان مناطق چهارگانه مورد حفاظت قرار داده‌ که هر یک از مناطق دارای شرایط و مقررات خاص است.

در طول این سال ها متاسفانه حمایت های قانونی مناسبی از محیط بانان نشده و این عزیزان با وجود انجام ماموریت های سخت و طاقت فرسا با مشکلات مختلفی مواجه هستند.

از جمله مهمترین مشکلات محیط بانان می توان به سخت و زیان آور بودن اسن شغل اشاره کرد به طوری که هر محیط بان در ماه بین ٨ تا ١٨ روز را در مناطق حفاظت ‌شده در ماموریت به سر می برند.

محیط بانان در بسیاری مواقع هنگام رویارویی با شکارچیان غیرمجاز، با خطر درگیری، زخمی‌شدن و مرگ مواجه هستند و متاسفانه به دلیل خلاء های قانونی اگر در درگیری با شکارچیان غیر مجازی که به روی آنها اسلحه بکشند، اقدام به شلیک کرده و شکارچی کشته شود به جرم قتل زندانی می شوند و ممکن است حتی اعدام شوند.

به گفته بسیاری از محیط بانان با توجه به شرایط سختی کار، شرایط اقلیمی و وضعیت نامناسب زندگی محیط بان نمی تواند بیشتر از 15 سال کار کند و بازنشستگی 30 ساله برای محیط بانان طولانی است.

متاسفانه محیط بانی درآمد پایینی دارد و توجهی به این شغل سخت نمی شود به طوری که حداقل دریافتی محیط بانان 840 هزار تومان و حداکثر یک میلیون و 400 هزار تومان است.

به گفته محیط بانان، از دیگر سختی های این شغل می توان به مسائل مربوط به شیفت کاری اشاره کرد به طوری که این شغل نسبت به سایر پست های سازمان های دولتی، ساعت کاری زیادی دارد بنابراین موجب خستگی محیط بان می شود.

سال های طولانی است که سازمان حفاظت از محیط زیست از کمبود نیروی انسانی رنج می برد و در این میان تنها محیط بانان باید با انجام ساعات طولانی کار، جور استخدام نشدن نیروهای جدید را به دوش بکشند به طوری که یک محیط بان 18 روز در ماه کار می کند و 12 روز استراحت دارد اما در مدت زمان ماموریت، سه شبانه روز در کوه و به دور از خانواده و با کمترین امکانات زندگی کردن، کار سخت و دشواری است.

محیط بان روزهای متمادی و ساعات طولانی را در کوه ها و مناطق حفاظت شده به سر می برند و به سبب وجود حیوانات وحشی و شکارچیان غیر مجاز، امنیت جانی ندارند و هر لحظه ممکن است مورد حمله حیوانات قرار گرفته و یا از سوی شکارچیان مورد اصبت گلوله قرار گیرند .

یکی دیگر از مشکلات جدی محیط بانان این است که بسیاری از ارگان ها و دستگاه های دولتی و غیر دولتی به محیط زیست توجهی نمی کنند و متاسفانه  قانون نیز از نظر مسائل حقوقی از محیط زیست و شغل محیط بانی حمایت نمی کند.

سازمان حفاظت از محیط زیست نیز امکانات مناسبی در اختیار محیط بانان قرار نمی دهد و به دلیل کمبود امکانات و نیروی انسانی هنگام وقوع حادثه عملیات امداد و نجات با سختی فراوانی انجام می شود به این دلیل جان و سلامت محیط بانان در معرض خطر است.

سازمان حفاظت از محیط زیست و دولت باید با فرهنگ سازی زمینه توجه مردم به محیط زیست و حیات وحش را افزایش دهد زیرا بررسی ها نشان می دهد بسیاری از افراد جامعه علاقه مند به حفاظت از محیط زیست هستند که فعالیت خودجوش گروه هایی مانند رفتگران طبیعت و ... موید این مساله است.

حفاظت از محیط زیست یک امتیاز برای مردم محسوب می شود زیرا با این کار امنیت انسان ها به خطر نمی افتد اما اگر در زمینه نگهداری از محیط زیست کوتاهی و غفلت شود حتم بدانید محیط زیستی باقی نمی ماند تا نسل آینده بتوانند شاهد آن باشند.

به منظور حفظ محیط زیست و نگهداری از آن برای نسل آینده مجلس باید این شغل را در رده مشاغل سخت قرار دهد زیرا با توجه به شرایط کنونی حق محیط بانان ضایع می شود.

محیط بانی در اصل شغلی است که تنها عشق بی کران و نامحدود به محیط زیست و طبیعت سبب می شود تا فرد آن را ادامه دهد زیرا دوری از خانواده ، کار در شرایط سخت، احتمال درگیری با شکارچیان، خطر مرگ و آسیب دیدگی، خطر زندان و اعدام در صورت از پادرآوردن شکارچیان و... می تواند سبب شود تا هر کس شغل خود را عوض کرده و به دنبال کسب درآمد بیشتر در محیطی امن تر باشد اما محیط بانان به عشق به طبیعت و حیات وحش، جان شیرین خود را در دست گرفته و با حداقل ها می سازند تا محیط زیست ایران را پاسداری کنند بنابراین وظیفه همه ما اعم از دولت، مجلس، مردم و ... است تا از این عزیزان حمایت کنیم.