علت نوسانات شدید قیمتی چه بود؟
رمز گشایی از معمای نوسان بازار سکه و ارز
شنبه ۸ بهمن ۱۳۹۰ ساعت ۰۰:۰۳
با بررسی وضعیت بازار سکه و ارز طی سه ماه گذشته و کنار هم قراردادن آن با سخنان نمایندگان مجلس شاید بتوان پاسخی برای علت نابسامانی آن پیدا کرد.
سرویس اقتصادی افکار نیوز - سه ماه قبل درست در روز دوشنبه ۹ آبان ، پس از افزایش قیمت سکه ، فروش آن در شعب بانکی محدود شد. برخی شعب عرضه کننده سکه به نرخ بانکی، از فروش آن امتناع کرده و به مراجعان اعلام می کنند که سکه دولتی برای فروش نداریم.
به گزارش افکار نیوز ، دو روز بعد، افزایش قیمت به دلار می رسد. قیمت دلار برای اولین بار در بازار آزاد رکورد جدیدی را به ثبت رساند و به مرز ۱۳۳۵ تومان می رسد تا سیاست یکسان سازی بانک مرکزی تنها یک قدم با شکست فاصله داشته باشد.
یحیی آل اسحاق ، رئیس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن تهران با انتقاد شدید از وضعیت بازار ارز می گوید: "به دلیل عدم کنترل در این بازار در حال حاضر خانوارها برای خرید دلار به عنوان یک پس انداز و اقدام سودآور وارد بازار شده اند".
سه شنبه اول آذر ماه، نرخ دلار در بازار افزایش یافته و به ۱۳۴۵ تومان می رسد. طی این ماه روند افزایش قیمت بیشتر متوجه سکه است. دوشنبه ۲۱ آذر ، بانک مرکزی نرخ انواع سکه بانکی را افزایش داد، به طوریکه قیمت سکه طرح جدید را ۵۲۷ هزار و ۸۰۰ تومان بفروش رساند. جالب آنکه این افزایش قیمت سکه توسط بانک مرکزی همراه با کاهش نرخ طلا در بازارهای جهانی بود.
روز بعد بهمنی وعده اش را در خصوص کاهش ۷۰ تا ۸۰ هزار تومانی سکه تکرار می کند. وی خبر از فروش سکه از طریق ۲۰۰ شعبه از شعبات بانكها با ابلاغيه بانك مركزي خبر می دهد. البته رئیس بانک مرکزی از احتمال افزایش تعداد این شعب به ۳۰۰ تا ۴۰۰ شعبه و حتی تمامي ۲۰ هزار واحد بانكي خبر میدهد.
بهمنی از تهیه دستور العملی خبر میدهد که براساس آن بانک مرکزی سكه را به قيمت جهاني به علاوه سود معقول پيش فروش كند. طبق این دستور العمل يك فرد ميتواند از يك تا حتي هزار و ۱۰ هزار سكه را پيش فروش كند.
سود ۱۵ هزار میلیارد تومانی دولت از گرانی سکه و ارز
در مقابل يکشنبه ۲۷ آذر ماه منادی سفیدان ، عضو کمیسیون برنامه،بودجه و محاسبات مجلس با اشاره به کسری بودجه دولت، مدعی می شود: "دولت احتمالاً از گرانی ارز ۱۵ هزار میلیارد تومان سود کرده است و قصد دارد کسری بودجه خود را از طریق سود ناشی از گرانی سکه و ارز تأمین کند."
وی برای ادعای خود دلیل می آورد " اگر قرار است تا پایان سال ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان ماهیانه به هر نفر پرداخت شود برای ۳ ماه آخر سال دولت از کجا می خواهد این پول را تهیه کند؟"
این نماینده مجلس شورای اسلامی توضیح داد: "گرانی ناگهانی و یک شب ارز باعث شده که دولت سود کند؛ ضمن این که دولت بیشترین ذخایر طلا را در اختیاردارد بنابراین دولت در این زمینه بیشتر از ۱۵ هزار میلیارد تومان سود کرده است. "
سه شنبه ۲۹ آذر ماه ، قیمت دلار به ۱۵۰۰ تومان در بازار آزاد تهران می رسد. خبر میرسد: بانک مرکزی حداقل تا دو روز آینده برنامهای برای ساماندهی این بازار ندارد تا اینکه معاون ارزی این بانک از سفر خارج از کشور بازگردد و سیاست جدید ارزی را اعلام کند.
سکوت مطلق و مرموز مسئولان اقتصادی
رئیس بانک مرکزی و وزیر کشتی گیر اقتصاد ، هر دو سکوت کرده اند. اما محمدرضا خباز عضو کمیسیون اقتصادی مجلس ، در پاسخ به این پرسش که چرا تلاشهای بانک مرکزی برای کنترل بازار سکه و ارز تاثیر عکس داشته است، گفت: «من معتقدم که بانک مرکزی تصمیمی برای حضور جدی در بازار ندارد.»
نماینده مردم کاشمر در مجلس از کسانی گفت که از اختلاف نرخ رسمی و آزاد ارز سود میبرند: " اول ثروتمندانی که با دلار بازی میکنند" و از کسانی گفت که ضرر میکند: " خردهپاهایی که تار و مار میشوند" و در نهایت از برنده نهایی نام برد: "دولت از این مقدار تفاوت و از این حبابی که به وجود آمده است، میتواند کسری بودجهاش را جبران کند."
در این حین ، مرحله اول پیش فروش سکه به پایان میرسد. طبق گزارش بانک مرکزی ۵۵۰ هزار قطعه سکه پیش فروش شده که این موضوع نشان از جمع آوری بین ۱۰۰ الی ۳۰۰ میلیارد تومان نقدینگی را می دهد. توجه به این موضوع که بانک مرکزي از حدود ۶۵۰ ميليارد تومان اوراق مشارکت منتشر شده طی سال جاری تنها توانست برای ۴۰ ميليارد تومان خریدار پیدا کند ، نشان میدهد دولت به موفقیتی کم نظیر دست پیدا کرده است. اما به طرز مرموزی بهمنی ، رئیس کل بانک مرکزی آن را "استقبال سرد مردم" می داند.
پس از آن قیمت دلار و سکه طلا پس از یک وقفه چند روزه دوباره افزایش می یابد.
تشدید نابسامانی بازار با اظهارات مسئولان بانک مرکزی
در عین حال چهارشنبه ۲۱ دی ، موسی الرضا ثروتی عضو کمیسیون برنامه بودجه از قهر دو سه روزه بهمنی رئیس کل بانک مرکزی خبر میدهد.
تا پنجشنبه ۲۹ دی ماه در حالی که هیچ خبری از رئیس کل بانک مرکزی نیست ، زمزمه های عزل وی مطرح می شود در عین حال ابراهیم درویشی، معاون نظارتی بانک مرکزی به دارندگان دلار های بی فاکتور تا ۱۵ بهمن فرصت می دهد تا دلار های خود را با قیمت ۱۳۵۰ تومان به بانکها بفروشند! اما به محض اعلام خبر قیمت دلار باز هم افزایش می یابد.
با این وجود دو روز بعد بانک مرکزی پیش فروش سکه را متوقف می کند. با این اقدام بازار با صف خرید سنگین روبهرو شد ولی فروشندهای وجود نداشت. این موضوع منجر به تشدید روند افزایشی قیمت سکه می شود.
در این روزها سکه با حباب ۲۳۷ هزار تومانی و با نرخ یک میلیون و ۵۰ هزار تومان فروخته میشود که بانک مرکزی و دولت حرکتی برای ترکاندن حباب انجام نمیدهند.
سه شنبه ۴ بهمن ، احمد توکلی انتقاد شدیدی را متوجه دولت می کند. وی هشدار میدهد :" هیچ دولتی ارزش پول ملیاش را وجه المصالحه کسب درآمد برای اداره مخارج دولت نمیکند چرا که دولتها طبق عقل، علم و اعتقادات اسلامی باید بودجه را در خدمت تعادل اقتصادی قرار دهند."
دو روز بعد عباس کمره ای مدیرکل ریالی و نشر بانک مرکزی خبر از فروش ۳ میلیون و ۸۰۰ هزار قطعه سکه تمام بهار آزادی به مردم میدهد. به گفته وی این تعداد بدون در نظر گرفتن سکه هایی است که در بانک کارگشایی عرضه می شد. این میزان حدود ۷ برابر دوره اول طرح پیش فروش است! می توان تخمین زد دولت از این بابت بین ۷۰۰ تا ۲ هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان پول نقد نصیب دولت کرده است. پیش فروش سکه به اتمام می رسد.
کارها به خوبی انجام می شود!
حسینی وزیر اقتصاد ظاهر می شود. وی از طرحها و سیاستهایی می گوید که دولت برای تنظیم بازار ارز در نظر گرفته است. اما این طرحها وسیاستهای نانوشته ، هرگز اعلام نمی شود. در عین حال انگشت اتهام را به اطراف نشانه میگیرد. همه را متهم میکند، از رسانه ها که چرا اطلاع رسانی کردند تا دلالان و صرافان!
بازار در التهاب تصمیمات احتمالی دولت است. حالا نوبت بهمنی است که قهر را کنار گذاشته و با بخش خبری ساعت ۱۴ تلویزیون تلفنی صحبت کند. وی در این تماس تلفنی از تک نرخی شدن دلار می گوید.
بازار فرو میریزد. قیمت دلار از ۲۲۰۰ تومان به ۱۶۰۰ تومان و سکه از یک میلیون و ۵۰ هزار تومان به ۶۰۰ هزار تومان کاهش می یابد. دولت سود خود را می برد.
محمدرضا فرزین هم وارد گود می شود. وی در برنامه گفت و گوی ویژه خبری شبکه ۲ سیما از بانک مرکزی با این جمله تشکر می کند: "تاکنون کار را به خوبی انجام داده است"
کد مطلب: 78104
چقدر به فکر مردمن ماشالا-خدا ازشون قبول کنه